Егоров (Катнуй) Кирилл Егорович — чӑваш театрпа кино актёрӗ, режиссёрӗ тата куҫаруҫи. Вӑл Чӑваш Енре театр ӗҫне пуҫласа йӗркелекенсенчен пӗри шутланать. Хастар пултарулӑх ӗҫӗшӗн ӑна Чӑваш АССР тава тивӗҫлӗ артисчӗ ят панӑ.

Пурнӑҫӗ

Кирилл Егорович Егоров (каярахпа сцена ҫинче Катнуй псевдонимпа вылянӑскер) 1890 ҫулхи утӑн 18-мӗшӗнче ҫуралнӑ. Вӑл ҫуралнӑ вырӑн — Тренькасси ялӗ, ҫав тапхӑрта вӑл администраци енӗпе Шупашкар уесне кӗнӗ. Халӗ ку ял Чӑваш Республикинчи Шупашкар районне кӗрет.

Пулас артистӑн пултарулӑх ҫулӗ революцичченхи вӑхӑтрах пуҫланнӑ. Паллӑ ӗнтӗ, 1917 ҫулхи раштавран вӑл сцена ҫинче пӗр вӗҫӗмсӗр выляма пуҫланӑ. Ҫак тапхӑрта Кирилл Егорович хӑйсен кӑмӑлӗпе вылякансен спектаклӗсене хастар хутшӑннӑ. Вӑл Шупашкар уесӗнчи Шемшер ялӗнче вырнаҫнӑ ялти драма кӗтесӗ лартакан спектакльсенче вылянӑ.

Актёр професси пӗлӗвне темиҫе тапхӑрпа илнӗ. 1924 ҫулта вӑл Шупашкар хулинче театр курсӗсене вӗренсе пӗтернӗ. Малалла вӑл хӑйӗн квалификацине тӑван республика тулашӗнче ӳстернӗ. 1930 ҫулта Кирилл Егорович Мускавпа Ленинградри ятарлӑ театр курсӗсене ӑнӑҫлӑ вӗренсе пӗтернӗ.

Артист пурнӑҫӗнчи чи пӗлтерӗшлӗ тата тухӑҫлӑ тапхӑр тӗп наци театрӗпе тачӑ ҫыхӑннӑ. 1920 ҫултан пуҫласа 1935 ҫулччен, унтан кӑшт тӑхтав хыҫҫӑн 1937–1940 ҫулсенче вӑл Чӑваш патшалӑх академи драма театрӗнче ӗҫленӗ. Ку тӗп культура учрежденийӗнче вӑл актёр, режиссёр пулӑшуҫи тата театр директорӗн должноҫӗсене йышӑннӑ.

Кирилл Егорович наци кинематографне аталантарас ӗҫӗн пуҫламӑшӗнче те тӑнӑ. 1926 ҫултан пуҫласа 1932 ҫулччен вӑл чӑвашсен пӗрремӗш киностудийӗнче — «Чӑвашкино» студире ӗҫленӗ. Кино ӳкерес ӗҫре вӑл хӑйне пултаруллӑ режиссёр пулӑшуҫи тата киноактёр пек кӑтартнӑ.

1930-мӗш ҫулсен иккӗмӗш ҫурринче артист ял тӑрӑхӗнче вӑй хунӑ, хресченсене профессиллӗ ӳнерпе паллаштарнӑ. 1935 ҫултан пуҫласа 1937 ҫулччен вӑл Чӑваш патшалӑх 2-мӗш колхоз театрӗн илемлӗх ертӳҫи тата актёрӗ пулнӑ. Ку пултарулӑх коллективӗ Патӑрьел ялӗнче вырнаҫнӑ пулнӑ.

Кирилл Егорович 1958 ҫулхи ҫӑвӑн 12-мӗшӗнче пурнӑҫран уйрӑлнӑ.

Ӳнерти тӳпе

Кирилл Егоровича чӑваш тӑрӑхӗнче профессиллӗ театр ӳнерне йӗркелесе яракан чи паллӑ ӗҫченсенчен пӗри шутналать. Унӑн пысӑк йӗркелӳҫӗ пултарулӑхӗ ҫирӗммӗш ӗмӗрӗн пӗрремӗш ҫурринчи йывӑр ҫулсенче республикӑри чылай культура учрежденийӗсене йӗркеленсе кайма тата аталанма пулӑшнӑ.

Театр специалисчӗсем тата культура историкӗсем ӑна питӗ паллӑ характерлӑ актёр тесе хаклаҫҫӗ. Унӑн пултарулӑхӗн уйрӑмлӑхӗ — сцена ҫинче сӑнарсене тарӑн та ӗнентерӳллӗ наци сӗмӗ парасси. Тантӑшӗсем унӑн кулӑш туйӑмӗ нихӑҫан та пӗтменнине, ҫавӑн пекех пултарулӑх фантазийӗ пуяннине яланах палӑртнӑ. Ҫак пахалӑхсем ӑна тӗрлӗ амплуара пӗр пекех ӑнӑҫлӑ выляма май панӑ.

Сцена ҫинче тата кинора ӗҫлесе кӑна мар, Кирилл Егорович наци театрӗсен репертуарне пуянлатас ӗҫе те пысӑк тӳпе хывнӑ. Вӑл куҫару ӗҫӗпе хастар тӑрӑшнӑ. Унӑн ӗҫне пула паллӑ нумай драматурги произведенийӗ чӑвашла куҫарӑннӑ тата вырӑнти кураканшӑн ӑнланмалла пулнӑ. Пӗтӗмӗшле илсен, хӑйӗн нумай ҫул хушши пынӑ пултарулӑх ӗҫӗнче вӑл ҫӗр ытла тӗрлӗ роль сӑнарланӑ.

Тӗп ролӗсем

• Итупай (Айдар пьеса, произведени авторӗ — П. Н. Осипов драматург);
• Ухтеркке (Судра пьеса, произведени авторӗ — Ф. П. Павлов композитор тата драматург);
• Правдин (Недоросль камит);
• Аким (Тӗттӗмлӗх тытӑмӗ драма);
• Осип (Ревизор камит);
• Костылев (Тӗпӗнче пьеса).

Хисепӗсем

• Чӑваш АССР тава тивӗҫлӗ артисчӗ (театр ӗҫне аталантарас тӗлӗшпе пысӑк ҫитӗнӳсем тунӑшӑн ку ята 1933 ҫулта панӑ).